Vücuttaki benler zararlı mıdır? Vücuttaki benler nasıl yok edilir?

| 2014/04/07 | 0 Comments
Vücut

Vücuttaki benler

Benler, ciltteki genellikle koyu renkli, ciltten kabarık veya ciltle aynı seviyede olabilen küçük lekelerdir. Benler hemen herkeste görüldüğü için birçok insan vücuttaki benlerin zararlı olup olmadığını merak ediyor. Bunun yanında vücuttaki benlerin nasıl yok edildiğini öğrenmek isteyen kişiler de mevcut. O halde konuyu ayrıntılı halde açıklayalım.

Benler tıbbi adıyla nevüsler melanosit denilen hücrelerin bir araya gelip kümeleşmesi ile oluşur. Melanositler deriye rengini veren hücrelerdir. Benler genellikle kahverengi tonlarındadır ancak bazen daha koyu bazen de cilt ile aynı renkte olabilirler. Cilt ile aynı seviyede, ciltten kabarık olabilirler. İçlerinden kıl büyüyebilir, yuvarlak veya oval şekilli olabilirler.

Vücuttaki benlerin sayıları ve şekilleri zamanla değişime uğrayabilir. Bazen benler zaman içinde kaybolabilir. Bazı benler gebelik, ergenlik veya yaşlılık gibi hormonal değişim yaratan durumların etkisi ile artabilir veya azalabilir. Genellikle yaşamın erken yıllarında sayıca artar, gebelikte renkleri koyulaşır, yaşlılıkta ise aşamalı olarak solarlar.

Bir kişinin vücudundaki hemen hemen tüm benler ilk 20 ila 30 yılda oluşur ancak bazı benler doğuştan olabilir. Bu benlere konjenital melanositik nevüs denir. Doğumdan sonra oluşan benler ise yalnızca melanositin nevüstür. Koyu renkli cilde sahip insanlar genellikle açık renkli cilde sahip insanlara göre daha az bene sahiptir.

Benler hem genetik hem de çevresel faktörlere bağlıdır. Güneşli yerlerde büyüen insanlarda, göreceli olarak daha az güneşe maruz kalanlara göre daha çok ben vardır.

Benlerin büyük çoğunluğu cilt sağlığına etki etmez, zararsızdır. Bazı nadir vakalarda cilt kanserinin agresif bir tipi olan malign melanoma dönüşebilmektedirler. Eğer benleriniz varsa görünümünün ve dokusunun değişimi açısından düzenli olarak bir dermatoloji uzmanına göstermelisiniz.

Ben tipleri nelerdir?

Junctional melanositik nevüs: Genellikle yuvarlak, cilt ile aynı hizada ve kahverengidir.

Dermal melanositik nevüs: Genellikle ciltten kabarık, kıllı, cilt renginde veya açık kahvedir. Et beni dediğimiz benler bu gruptadır.

Halo nevüs: Benin etrafındaki cilt rengini kaybeder ve etrafında mavi bir hale oluşur. Zamanla benin rengi soldukça etrafındaki cildin rengi de normale döner.

Displastik nevüs: Atipik nevüs veya Clark nevüsü olarak bilinen bu tip, ciltle aynı seviyede veya ciltten kabarık olabilir. Büyüktür, kenarları düzensizdir ve zaman içinde şekli değişiklik göstermek. Sıra dışı görünen bir bendir.

Yaşlı insanlarda seboreik keratoz denilen cilt lekeleri görülebilir. Bunlar ben değildir. Ben gibi görünürler ancak ben ile ilgileri yoktur. Gri, kahverengi, sarı veya siyah olabilirler. Genellikle karın ve göğüs bölgesinde görülürler.

Benler nasıl tanınır?

Genel olarak benlerin rengi kahve rengidir ancak renkleri, şekilleri, büyüklükleri kişiden kişiye, ciltten cilde değişiklik gösterebilir.

  • Şekil: Benler oval veya yuvarlak olabilirler.
  • Renk: Genellikle orta koyulukta veya koyu kahve rengindedir. Ancak kızıl kahve ve cilt renginde de olabilirler.
  • Boyut: Benlerin şekli çok büyük değişiklikler gösterebilir. Bütün bir kolu kaplayabileceği gibi toplu iğne başı kadar küçük olabilir. Genel olarak 6 mm’den küçüktürler.

Ortalama bir insanda 10 ila 14 ben olur. Saçlı deride, tırnakların altında, koltuk altında yani vücudun her yerinde ortaya çıkabilirler. Bir insanın vücudundaki ben sayısı yıllar içinde değişebilir.

Bir benin yüzeyi ciltten kabarık, kırışık olabilir. Ciltle aynı hizada ve pürüzsüz olabileceği gibi. Koyu renkte ve cilt ile aynı hizada ortaya çıkıp daha sonra ciltten hafif yüksek ve daha açık bir renk halini alabilirler. Bazılarının küçük bir sap kısmı olabilir ve zaman içinde dökülebilir. Sıklıkla benler tamamen kaybolurlar.

Vücuttaki benler genellikle erken yaşlarda, 20 yaşına kadar ortaya çıkarlar ancak orta yaşlara kadar oluşmaya devam edebilirler. 20 yaşından sonra ortaya çıkan yeni benleri bir dermatoloji uzmanına göstermek gerekir. Ayrıca benler kaşınıyor ise, yanma hissi veriyorsa, ağrılı ise veya kanıyor ise, kısa bir sürede şekli, boyutları ve görünümü değişti ise bir dermatoloji uzmanına başvurmalısınız.

Vücuttaki benler zararlı mıdır?

Benler genel olarak herhangi bir sağlık sorunu yaratmazlar. Ancak bazı durumlarda bazı benlerin kansere dönüşme riski olabilir.

  • Konjenital nevüs: Bu benler doğumdan itibaren var olan büyük benlerdir. Kişinin agresif ve potansiyel olarak hayatı tehdit edici bir kanser tipi olan malign melanoma yakalanma riskini arttırır.
  • Ailesel geçişli benler: Atipik (displastik) nevüsler normalden büyük ve genellikle kalıtsal benlerdir. Displastik nevüse sahip kişilerin malign melanoma yakalanma riski daha yüksektir.
  • Çok sayıda ben: Vücudunda çok sayıda ben bulunan kişilerin melign melanoma yakalanma riski daha yüksektir.

Kanser riski olan benler nasıl anlaşılır? Hangi benlerin kansere dönüşme riski vardır?

Özellikle çok sayıda beni olan kişiler benlerini şekil, renk ve büyüklerindeki değişim açısından düzenli olarak kontrol ettirmelidir. Vakaların çoğunda benlerdeki değişiklikler endişe edilecek bir durum değildir, yalnızca ciltteki pigment hücrelerindeki iyi huylu artışlardan kaynaklanırlar.

Eğer sizi rahatsız eden benlerinizi göstermek için bir doktora başvurursanız doktorunuz size benlerdeki değişiklikleri ne zaman fark ettiğinizi, ailenizde daha önce benler ile ilgili sorun yaşayan kimse olup olmadığını sorabilir. İngiltere’deki aile hekimlerinin kullandığı sınıflandırma sistemine göre, doktorlar bir benin tehlikeli olup olmadığını şu kriterlere göre değerlendirirler:

  • Ben ağrı, kaşıntı veya değişik bir hisse neden oluyor mu?
  • Benin rengi her yerinde aynı mı yoksa yer yer farklı mı?
  • Benin şekli düzgün mü yoksa düzensiz bir görünümü mü var?
  • Benin büyüklüğü zaman içinde arttı mı?
  • Benin çapı 7 milimetreden büyük mü?
  • Benden herhangi bir sıvı sızıyor mu?
  • Ben kızarık ve ödemli mi?

Eğer bendeki değişimler çok aşırı değilse doktorunuz benin klinik bir fotoğrafını alıp boyutlarını ölçebilir. Hastanın birkaç hafta sonra tekrar gelmesini isteyerek bir dahaki görüşmede eski fotoğraf ile yenisini karşılaştırarak bendeki değişimleri anlamaya çalışabilir.

Eğer aile hekiminiz kötü huylu bir benden şüpheleniyorsa sizi genellikle bir uzmana, dermatoloji uzmanına yönlendirecektir. Dermatoloji uzmanına yönlendirilmiş olmanız sizde kanser olduğu anlamına gelmez.

Dermatoloji uzmanı size beninizin tamamen zararsız olduğunu söyleyebilir veya benin tamamını bir bistüri ile çıkartarak patolojik olarak incelenmesini isteyebilir. Benler ideal olarak tek seferde çıkarılır. Ancak zor bir bölgede ise çıkarılması da mümkün olmayabilir. Çıkarılan ben, patoloji bölümünce bir mikroskop altında incelenir ve herhangi kötü huylu hücre çoğalması var mı kontrol edilir.

Eğer patoloji laboratuvarından melanoma şüphesi bildirilirse, kanserin yayılıp yayılmadığını belirlemek için daha ileri test ve tetkikler yapılması gerekebilir.

Vücuttaki benler nasıl yok edilir? Benler nasıl geçer?

Vücuttaki benler genel olarak zararsızdır ve tedavi gerektirmezler. Ancak benlerde melanoma şüphesi varsa veya kişisi çeşitli şekillerde rahatsız ediyorsa örneğin tıraş olurken zorluk çıkartıyor veya giysilere takılıyorsa benleri tedavi etmenin yöntemleri vardır.

Vücuttaki benler, birkaç yöntem ile tedavi edilebilir:

  • Kazınarak çıkarılma: Benin etrafındaki bölge uyuşturulur daha sonra küçük bir bıçak yardımı ile benin etrafı ve altı kesilerek ben ciltten ayrılır. Bu teknik genellikle daha küçük benler için kullanılır. Bu teknikte cilde herhangi bir dikiş atılması gerekmez.
  • Benin cerrahi olarak çıkarılması: Bu yöntemde benin etrafındaki sağlıklı derinin bir kısmını da içerecek şekilde bir kesi yapılır ve ben çıkarılır. Bu işlem sonrası cildin iki dudağının dikiş atılarak birleştirilmesi gerekir.
  • Evde uygulayabileceğiniz bitkisel tedavi yöntemleri: Eğer bir dermatoloji uzmanına göründüyseniz ve vücudunuzdaki benlerin iyi huylu olduğuna eminseniz evde uygulayabileceğiniz birçok doğal tedavi ile benleri tedavi edebilirsiniz. Doktora gitmekten, kesi yapılması ve dikiş atılmasından çekinen kişiler için bir alternatif olabilecek bu tedavi yöntemini uygulamak için birçok farklı kür vardır. Elma sirkesi, greyfurt suyu, iyot, sarımsak veya hint yağı kürleri ile evde kendi imkanlarınız ile doğal tedavi yöntemlerini kullanarak benleri tedavi edebilirsiniz. Ancak bu yöntemleri uygulamanın sorumluluğunun kendi üzerinizde olduğunu ve her zaman istediğiniz sonuçları alamayabileceğinizi bilmelisiniz.

Eğer benlerinizde malanoma denilen cilt kanseri tespit edilmiş ve hastalık henüz erken dönemlerde ise, ben cildin derinlerine doğru çok fazla ilerlememiş ve başka organlara yayılmamış ise basit bir cerrahi teknik kullanılarak ben çıkarılıp hastalık tamamen tedavi edilebilir.

Eğer kanser ilerlemiş ve ileri aşamada tespit edilmiş ise, ben ile çevresindeki sağlıklı dokunun bir kısmı çıkarılacaktır. Kanser hücreleri kan veya lenf dolaşımına karışmış ve vücudun diğer bölgelerine yayılmış ise kemoterapi ve radyoterapi gibi başka tedaviler de almanız gerekebilir. Bu gibi durumları önlemek için benlerinizi düzenli olarak kontrol edin ve aşırı güneş maruziyetinden kaçının.

Etiketler:

Kategori: Cilt Bakımı, Genel, Vücut Bakımı

Yazar Hakknda ()

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir